Tέλεια σχηματισμένα και τροφοδοτημένα βασιλικά κελιά λίγο πριν να σφραγιστούν
επιθεωρώντας τα 3-πλοκυψελίδια σύζευξης
εμβολιασμένες προνύμφες
μια ακόμη επιτυχής βασιλισσοτροφία!!
μια όμορφη βασίλισσά μας
βασιλισσοτροφία με την μέθοδο Cloake Board
υπαίθριος εμβολιασμός
επιτυχής εκκόλαψη της βασίλισσας
στο κυνήγι του καστανόμελου
συλλέγοντας γύρη από άνθη μαργαρίτας
πολυπικοιλιακή γύρη σε ανοιξιάτικο πλαίσιο
συλλέγοντας πρόπολη απο το μελισσοκομικό γάντι
πρωινή βόλτα στην μολόχα (Malva sylvestris)
φθινοπωρινοί ερεικώνες του Πηλίου
λάρβα που 'επεσε απ΄το εμβολιαστήρι
λάρβα 4 ημερών πάνω στο εμβολιαστήρι μας
νέα γέννηση
εκπληκτικό μέγεθος μιας αγονιμοποίητης βασίλισσάς μας
φροντίζοντας την μελλοντική βασίλισσα
κουβαλώντας ανοιξιάτικη γύρη
μαρκαρισμένη βασίλισσα του 2013
σφραγισμένος γόνος σε πλαίσιο μίνι κυψελιδίου σύζευξης
γέννα σε νεόχτιστα κελιά ενός κυψελιδίου-άψογη κεντραρισμένη ωοαπόθεση
η βασίλισσα ωοτοκεί..
συμπαγής γόνος...φιλόδοξες μάνες
φθινοπωρινό ρείκι (Erica manipuliflora )
σχηματίζοντας τα βασιλικά κελιά
το βαρύ φορτίο της λαδανιάς (Cistus incanus)
ένας ακόμη εχθρός μας - σερσένι,σκούρκος ( Vespa crabro )
Aπρίλης στο μελισσοκομείο

Δευτέρα, 23 Φεβρουαρίου 2015

Yπολογιστής εαρινής ανάπτυξης μελισσιών (ή πότε το 4άρι μελίσσι μου θα γίνει 10άρι?)

Print Friendly and PDF Print Print Friendly and PDF PDF
  Πολλές φορές θα έχουμε αναρωτηθεί πότε τα μελίσσια μας θα αρχίσουν να πατάνε στο επόμενο πλαίσιο ή πότε ένα 5άρι μελίσσι, ας πουμε τέλος Φλεβάρη, θα περιμένουμε να πάρει πάτωμα μέσα στην παραγωγική περίοδο της άνοιξης ή πότε ένα δεκάρι θα γίνει εικοσάρι ή τι θα πρέπει να δούμε στην επόμενη επιθεώρηση για να αποφανθούμε ότι όλα βαίνουν καλώς και να πράξουμε ανάλογα.
  Αφορμή για όλη την παρούσα δημοσίευση ήτανε ένα πολύ λιτό αλλά ενδιαφέρον άρθρο που ανέβασε στην μελισσοκομική μπλογκόσφαιρα το 2011 ο συνάδελφος  Γιάννης Γιάνναρος σχετικά με την εαρινή ανάπτυξη των μελισσοσμηνών στην Ελλάδα στο καθ΄όλα εξίσου ενδιαφέρον ιστότοπό του.Από τότε είχα στο μυαλό μου να τελειοποιήσω τις σκέψεις του και τις ανακαλύψεις του δημιουργώντας ένα αυτόματα υπολογιστικό όργανο της ανάπτυξης ενός μελισσιού σε σχέση με το χρόνο.Εν έτη λοιπόν 2015 και αφού λοιπόν η περίοδος ανάπτυξης και οι πρώτοι γόνοι έχουν αρχίσει εδω και ένα μήνα περίπου (παρότι ο καιρός έχει σκαπανεβάσματα φέτος ),σας παρουσιάζω τον υπολογιστή ,σε μορφή διαδραστικού excel ,τον οποίο μπορείτε να τον...
χρησιμοποιήσετε online ή και να τον κατεβάσετε ακόμα στον υπολογιστή σας.Θα τον βρείτε στο τέλος αυτής της ανάρτησης.

    Πριν όμως απ αυτό ,ας πάρουμε τα πράγματα απ' την αρχή.
Στον παρακάτω πίνακα που σχεδίασε ο Γ. Γιάνναρος φαίνεται μια φυσιολογική ανάπτυξη του πληθυσμού του μελισσιού από πλαίσιο σε πλαίσιο.Σύμφωνα με τα λόγια του:"Οι προσωπικές μου αναζητήσεις με οδήγησαν σε έναν ημερήσιο αλγόριθμο ανάπτυξης του Μελισσιού σε χιλιάδες μελισσών, με παραμέτρους (γέννα, θάνατος, πληθυσμός). Αυτό είναι μια περίληψη επιβεβαιωμένη."
 O πίνακας ισχύει με ορισμένες παραδοχές που τις εξηγεί ο ίδιος ως εξής:
  • Αυτό ισχύει για μελίσσι μέχρι 16 πλαίσια.
  • Αναφέρομαι σε πλήρη πλαίσια πατημένα απ άκρη σε άκρη δηλ. περίπου 2.000 μέλισσες.
  • Αν κινούνται περίπου σ αυτό το χρονοδιάγραμμα δεν κάνουμε τίποτα!
    Αν όμως οι μέρες είναι περισσότερες, τότε κάτι τους λείπει!
  • Οι μέρες μικραίνουν όταν έχουμε δυνατό βάρεμα και μεγαλώνουν σε μια κανονική νομή που δεν τους λείπει μέλι και γύρη.
  • Η παραδοχή στη πρώτη περίπτωση είναι ότι το μελίσσι μπορεί να θρέψει γόνο ίσο με το 9%, ενώ στη δεύτερη περίπτωση το 6% του πληθυσμού που έχει.
  •  Η Βασίλισσα μπορεί να γεννά 1.500 αυγά την ημέρα, για να γίνουν όμως γόνος και αργότερα μέλισσες, θα πρέπει να υπάρχει και ο απαραίτητος πληθυσμός να τα φροντίσει.
  •  Είναι για όλα τα πλαίσια και τα άχτιστα, αρκεί να έχουν τροφές να τα χτίσουν.

H θεωρία μας λέει (και όπως εγώ την κατανοώ) πως :
    Η καλή εξέλιξη και αύξηση του πληθυσμού ενός μελισσοσμήνους εξαρτάται από: 
    1. Την ηλικία και την ωογεννητική ικανότητα της βασίλισσας,επιπρόσθετα δε και την ικανή παραγωγή επαρκών φερομονών για την διατηρηση της συνοχής του σμήνους και της ικανότητας συλλογής.Αυγουστιάτικες ή ακόμα και φθινοπωρινές βασίλισσες εχουν δείξει πως είναι καλύτερες για γρήγορη και απρόσκοπη ανάπτυξη την άνοιξη (δημιουργία καλύτερης μελισσόσφαιρας,έντονες φερομόνες,γρήγορος ρυθμός ωοτοκίας,μειωμένες πιθανότητες σμηνουργίας).
    2. Τον αριθμό των ενήλικων ξεκούραστων εργατριών ώστε να εξασφαλίσουν την σωστή θερμοκρασία και τροφοδότηση του γόνου.Επάρκεια πληθυσμού και καλή αναλογία παραμανών/συλλεκτριών.Σφιχτό ζεστό μελίσσι-διαστάσεις κυψέλης αναλόγως του πληθυσμού.Χρήση φελιζόλ,κηρόπανου,ζελατίνας,αφαίρεση επιπλέον πλαισίων.
    3. Την επάρκεια των φυσικών πόρων της συγκεκριμένης περιοχής του μελισσοκομείου (πρόσβαση σε νερό,μελισσοκομικά φυτά κυρίως γυρεοδοτικά ) και/ή την σωστή μέριμνα για τροφοδότηση με άριστης ποιότητας και ικανής ποσότητας τροφής.Και επιπρόσθετα την μέριμνα για σωστή τοποθέτηση του μελισσοκομείου από άποψη έκθεσης σε ανέμους,ηλιοφάνεια,υγρασία.
    4. Την σωστή διαχείριση από τον μελισσοκόμο του χώρου της κυψέλης με τους κατάλληλους ανά εποχή χειρισμούς.
    5.  Την πρόληψη,θεραπεία ενίοτε, και διατήρηση της υγιεινής των μελισσοσμηνών ιδίως σε προσβολές από βαρρόα και Nosema ceranae.
    6. Τις καιρικές συνθήκες.Το μεγάλο αφεντικό στην μελισσοκομία είναι ο καιρός.Γενικά όμως η σωστή διαχείριση της κυψέλης μεγιστοποιεί προς όφελος δικό μας, όλους τους παραπάνω παράγοντες.


 . Η γέννα της βασίλισσας αρχίζει από αρχές με μέσα Ιανουαρίου (φέτος από 5 Γενάρη είχαμε γέννα στην περιοχή μας) άσχετα με τις καιρικές συνθήκες ή την κατάσταση του μελισσιού αφού υπακούει στο βιολογικό ερέθισμα που προκαλεί η αυξηση των ωρών της ημέρας, η αλλαγή της φωτοπεριόδου.Το ότι η βασίλισσα σε ορισμένες νότιες περιοχές της Ελλάδας (Κρήτη,νότια Πελοπόννησος) εξακολουθεί να διατηρεί γόνο ακόμα και τον χειμώνα δεν μπορεί να θεωρηθεί θεμιτό ή ως ευλογία αφού μια περίοδος ξεκούρασης είναι αναγκαία τόσο για αυτή όσο και για τις παραμάνες μέλισσες να αναπτύξουν τον λιπώδη ιστό τους και να είναι έτοιμες και όχι υποσιτισμένες για το μεγάλο ξεκίνημα την άνοιξη.

Στο παραπάνω διάγραμμα μιας φυσιολογικής καμπύλης ανάπτυξης ενός μελισσιού φαίνεται μια μικρή περίοδος που χρακτηρίζεται κρίσιμο στάδιο (Στ.Β) και έχει να κάνει με τους πιο κρύους μήνες της άνοιξης, τον Ιανουάριο-Φεβρουάριο (η μελισσοκομική άνοιξη αρχίζει απ τα μέσα Ιανουαρίου και διαρκεί σχεδόν 4 μήνες ως τα μέσα Μαιου).Η βασίλισσα αρχίζει και επεκτείνει την γέννα της αλλά απ την άλλη όμως ο πληθυσμός του μελισσιού πέφτει,με τον φυσιολογικό θάνατο των ηλικιωμένων μελισσών.Όσο πιο άνετα το μελίσσι ξεπεράσει αυτό το στάδιο,τόσο πιο γρηγορότερα και καλύτερα θα αναπτυχθεί την νέα χρονιά.Και ένα σημαντικό εργαλείο αντιμετώπισης αυτής της κατάστασης είναι η τροφή.Η ποιοτικά άριστη και στην σωστή θέση τοποθετημένη τροφή.

Ο ρυθμός της επιταχύνεται σταδιακά με την πάροδο των μηνών έτσι, που στα μέσα Μαϊου αρχές Ιουνίου φτάνει στο μέγιστο. Το επίπεδο αυτό ωοτοκίας παραμένει σταθερό για ένα περίπου μήνα και έπειτα μειώνεται περίπου με τον ίδιο ρυθμό της αύξησης, ώστε στο τέλος του Φθινοπώρου να διακοπεί.

Eδώ σαν παρένθεση θα αναφέρω μια έρευνα που εχει να κάνει με την ωοτοκία της βασίλισσας,η οποία αναλύεται σε παραιτέρω στάδια και δείχνει πως στην πράξη δεν υπάρχει ευθεία αναλογική αυξηση του γόνου,αλλά υπόκειται σε σκαπανεβάσματα στην διάρκεια της ανάπτυξης του μελισσιού (από Gudrun Koeniger, Ιnsitut for Bienenkunde, Germany) και η οποία παρουσιάστηκε απ τον Μαρκιανό Κουτρούλη στο πολύ ενδιαφέρον και ανατρεπτικό του μπλογκ.Παρατηρώντας το παρακάτω απλό σκαρίφημα βλέπουμε πως:


  •    Από 9-10 Απριλίου έως 23-24 Απριλίου η γέννα ελατώνεται στά περίπου 300 αυγά ημερησίως (περίοδος 14 ημερών)-σταματάει,ή ελαττώνεται η συλλογή γύρης,χτίζουν κηρήθρες,μαζεύουν νέκταρ γιά τό μεγάλο ξεκίνημα.Εποχή που ταϊζουν καί περιποιούνται τήν Βασίλισσα,κατόπιν από τό ξεχειμώνιασμα,καί τίς πρώτες γέννες.
  •   Από 23-24 Απριλίου έως 5-6 Μαϊου,κατακόρυφη αύξηση,τής γέννας, από 1300-2000 αυγά,ανάλογα (14 ημ.) κίνδυνοι σμηνουργίας.
  •    Από 5-6 Μαϊου έως 21-22 Μαϊου πτώση γέννας(νεκρός Μάης) περίπου 600-700 αυγά (14 ημ.) εκολάπτεται ο πληθυσμος,σωστή επόχη γιά Βασιλοτροφία
  •    Από 21-22 Μαϊου έως 4-5 Ιουνίου άνοδος ωοτοκίας 1200-1500 αυγά περ.(14 ημ.) κι εδώ προσοχή (άλλη τάση σμηνουργίας) κλπ.
      Τα υπόλοιπα στό παραπάνω σχέδιο..Μία ενδιαφέρουσα έρευνα λοιπόν, ανά 14 ημέρες,δείχνει τά ανεβάσματα καί κατεβάσματα τής ωοτοκίας,προκειμένου νά γνωρίζει κανείς πότε καί τί συμβαίνει στίς κυψέλες,γιά νά κάνει τούς ανάλογους χειρισμούς κατόπιν παρατήρησης στήν περιοχή του,καί νά μπορέσει νά εξηγήσει φαινόμενα πού φέρνουν σύγχηση.

 Ένα ανάλογο γράφημα είναι και το παρακάτω όπου φαίνεται χονδρικά η πορεία αυτήν στην διάρκεια ενός μελισσοκομικού έτους.
Η καμπύλη μεταβολής του γόνου, παρακολουθεί σχεδόν παράλληλα αυτήν του πληθυσμού για ένα διάστημα μερικών μηνών. Ο πληθυσμός όμως των ενηλίκων ελαττώνεται στο ξεκίνημα της παραγωγής γόνου λόγω της θνησιμότητας των πιο γηρασμένων εργατριών όπως αναφέρθηκε πριν. Η ανοδική πορεία του πληθυσμού των εργατριών στη συνέχεια οφείλεται στην παραγωγή όλο και περισσοτέρων εργατριών. Ωστόσο για ένα μήνα περίπου παραμένει χαμηλότερη της καμπύλης του γόνου όπως φαίνεται στο διάγραμμα. Έτσι η αναλογία των "ελεύθερων" από καθήκοντα παραμάνας συλλεκτριών εργατριών είναι χαμηλή και οι ποσότητες νέκταρος που μπορεί να εισρεύσει στην κυψέλη προορίζεται για την διατροφή της αποικίας με αποτέλεσμα την κάπως "αργή" αύξηση του πληθυσμού τουλάχιστον στους πρώτους 3 μήνες. Ο αριθμός των ενήλικων εργατριών πλησιάζει και φθάνει να γίνει 30% περίπου μεγαλύτερος των κελλιών του γόνου στο ανώτερο επίπεδο. 
Αυτή η αναλογία οφείλεται στο ότι:
  • το στάδιο ανάπτυξης της εργάτριας είναι 21 ημέρες (αυτήν η συγκεκριμένη πρόταση είναι ένα απαράβατος κανόνας της βιολογίας της μέλισσας που πολλοί μελισσοκόμοι ξεχνούν ή και αγνοούν, με τις ανάλογες βέβαια συνέπειες)
  • Την εποχή αυτή η εργάτρια ζεί 35 έως 40 ημέρες
Έτσι ο αυξημένος αριθμός "ελεύθερων" από καθήκοντα παραμάνας συλλεκτριών αξιοποιείται με την μεγιστοποίηση της συλλογής νέκταρος και αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων μελιού. (Μ.Υφαντίδης).

Όπως βλέπουμε στο παρακάτω διάγραμμα η βασίλισσα αυξάνει τον ρυθμό της γέννας της σε σχέση με την αυξηση του πληθυσμού του μελισσιού αλλά αυτό δεν γίνεται απεριόριστα.Υπάρχει ένα όριο συνήθως από 40.000 μέλισσες (δυόροφο μελίσσι) εως 60.000 μέλισσες (τριόροφο) στην ιδανική περίπτωση,όπου η γέννα μειώνεται και ο πληθυσμός αυξάνεται.

 Αυτό που θέλουμε οι μελισσοκόμοι είναι αυτό το pick  να συμβεί με την έναρξη της ανθοφορίας πχ. του θυμαριού ή το "δώσιμο" του έλατου και όχι ένα μήνα πριν γιατί το μελίσσι θα "κάτσει".


Δυστυχώς πολλές φορές αυτό είναι ένα πρόβλημα και συμβαίνει ιδίως σε μελίσσια που αναπτύχτηκαν γρήγορα σε πρώιμες περιοχές,πρόβλημα που εντείνεται εάν συνοδευτεί από ένα κενό ανθοφορίας μέσα στο Μαιο.

  Ένα όμορφο και κατανοητό γράφημα της φυσικής εξέλιξης του μελισσιού με έμφαση στον γόνο που διατηρεί σε σχέση με τις τροφές (μέλι και γύρη) που εισρέουν,καταναλώνονται ή αποθηκεύονται είναι και το παρακάτω:


Όλα αυτά βεβαίως έχουν ως παρουσιάζονται θεωρητικά και ισχύουν εφόσον το μελίσσι είναι καθαρό και κάτω απ το επικίνδυνο κατώφλι κινδύνου σε προσβολές από βαρρόα και Nosema ceranae.(Φυσικά έχουμε ξεκαθαρίσει το θέμα ικανής βασίλισσας που δεν θα την αντικαταστήσουν οι μέλισσες μέσα στην άνοιξη και υπάρχει επάρκεια τροφών ή από εμάς ή απ την φύση).

 Γνωρίζουμε πως η βαρρόα ακολουθεί και αυτή κατά πόδας την ανάπτυξη του μελισσού:
Aν η καφετί καμπύλη του παραπάνω διαγράμματος υπερβεί όπως φαίνεται αυτήν της πορείας του πληθυσμού της κυψέλης, τότε το πιθανότερο το μελίσσι να μην καταφέρει να επιβιώσει.
Επίσης γνωρίζουμε,και αν όχι θα πρέπει,πως η ασιατική νοσεμίαση (Νosena ceranae),θεωρείτε πλέον από το 2006 που εμφανίστηκε (ή τουλάχιστον επισημάνθηκε) στην Ελλάδα,λόγω της υψηλής θνησιμότητας που προκαλεί, βασικός παράγοντας που μπορεί να οδηγήσει το μελίσσι σε αφανισμό, χωρίς καν να το καταλάβουμε.
Και φυσικά δεν μπορούμε να μιλάμε για απρόσκοπη ανάπτυξη του μελισσιού  και δεν έχει νόημα κανένα ο υπολογιστής που θα παραθέσουμε στο τέλος, εάν σε όλη αυτή την πορεία αφήσουμε το μελίσσι να υποπέσει στο φαινόμενο της σμηνουργίας.
Δείτε ένα ενδιαφέρον γράφημα της εξέλιξης των μελισσιών που σμηνουργούν ή όχι.Με κόκκινο χρώμα και με μια σμηνουργία τέλη Μάη τα μελίσσια απο εκεί που τείνουν να ξεπεράσουν τις 40 με 50 χιλ μέλισσες ξαφνικά μένουν σχεδόν 10άρια και λίγο παραπάνω.Με καφετί χρώμα η φυσιολογική εξέλιξη του πληθυσμού.

Προς τι λοιπόν όλη αυτή η θεωρία?

  Ουσιαστικά δεν πρόκειται για στυγνή θεωρία αλλά όλα αυτά που αναφέρθηκαν πιο πάνω αποτελούν υπαρκτά και αναμφισβήτητα γεγονότα στην ζωή ενός μελισσοσμήνους, που μπορούν να ειδωθούν και να κατανοηθούν προς όφελος απ τον ανοιχτόμυαλο μελισσοκόμο αφού φυσικά και διακαώς συμβαίνουν ,σε κάθε μελισσοκομική χρονιά,σε κάθε περιοχή (με παραλαγγές ενίοτε),είτε το το θέλουμε είτε όχι.Οπότε ένας υπολογιστής της ανάπτυξης του μελισσιού ,είτε απλά όπως τον παρουσιάσε ο Γ. Γιάνναρος,είτε αυτοματοποιημένα όπως τον παρουσιάζω εγώ στο τέλος αυτής της ανάρτησης δεν μπορεί να σας δώσει σωστά και έγκυρα αποτελέσματα αν εσείς πχ. αφήσατε τα μελίσσια σας στο έρμαιο της βαρρόας ή της νοσεμίασης,αν αμελείσατε την έγκυρη και ποιοτική τροφοδότηση,ή απλά κάνατε ένα μήνα και να τα επιθεωρείσετε ή οι βασίλισσές σας σας πρόδωσαν.Σίγουρα όλα αυτά για ένα έμπειρο και επαγγελματία μελισσοκόμο δεν είναι δυνατόν να συμβαινουν και τις περισσότερες φορές υπάρχει περίσσια προσοχή και φροντίδα, στο μέτρο του δυνατού.Τι γίνεται όμως με τους νέους συναδέλφους ή τους ημιμαθείς παλιούς?Και πως όλη αυτή η δύσκολη κατάσταση που υπάρχει τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα για την επαγγελματική μελισσοκομία μπορεί να χωρέσει στις φόρμουλες ενός excel?Kατάσταση που πολύ εύστοχα επισημαίνεται από την κ. Σ. Γούναρη στις παρακάτω γραμμές:






Η κατασκευή του υπολογιστή

Ο υπολογιστής της εαρινής ανάπτυξης των μελισσιών στηρίχτηκε πάνω στα ευρήματα του συναδέλφου Γ. Γιάνναρου όπως αναφέρθηκε στην αρχή.Ο πίνακας που έφτιαξε και τον ξαναβάζω πάλι εδώ

ήταν η μήτρα που έδωσε το πάτημα για να δημιουργηθεί ένα πιο αναλυτικό excel όπου φαίνονται όλοι οι πιθανοί συνδυασμοί (κάντε κλικ στην εικόνα για να την δείτε μεγαλύτερη):

  Με το κιτρινωπό χρώμα της κάθετης στήλης είναι ο αριθμός των πατημένων πλαισίων από μέλισσες του αρχικού μελισσιού,ενώ η οριζόντια με πράσινο χρώμα σειρά δείχνει τον αριθμό των πλαίσιων από μέλισσες του τελικού μελισσιού.Η διαστάυρωση των δυο αξόνων μας δείνει τον αριθμό των ημερών που θα γίνει αυτό, για κάθε δυνατό συνδυασμό.Εγώ έβαλα μέχρι και 19άρι μελίσσι να γίνει 20άρι ενώ ο πίνακας του Γ.Γιάνναρου σταματά στα 16 πλαίσια.Επίσης στον παράπανω πίνακα δεν έχω συμπληρώσει όλα τα κελιά όπως βλέπεται γιατί ήταν αρκετά χρονοβόρο και κουραστικό και αυτό ήθελα να αποφύγω κατασκευάζοντας τον αυτόματο υπολογιστή που θα δείτε παρακάτω ο ο οποίος επιπρόσθετα έχει και την δυνατότητα να δίνει και τις ημερομηνίες.
  Πριν προχωρήσουμε όμως στο τελικό κομμάτι ας σταθούμε λιγάκι στον παραπάνω πίνακα, που μελετώντας τον μας δίνει κάποια ενδιαφέροντα συμπεράσματα:

α) Καταρχήν υπάρχει ένα ευρος χρονικού διαστήματος που μπορεί πχ. ένα 5άρι μελίσσι να πάρει πάτωμα (δηλάδή να πατήσει το 11ο πλαίσιο).Ξεκινάει με την πιο ιδεατή περίπτωση που στο παράδειγμα μας είναι 29 μέρες το νωρίτερο εως στην περίπτωση που τα πράγματα δεν πάνε και τόσο ομαλά αυτό να καθυστερήσει ως και 41 μέρες το αργότερο,χωρίς βέβαια αυτό να σημαίνει πως δεν είναι φυσιολογικό.Είπαμε και αναλύσαμε στη θεωρία για το πόσοι πολλοί παραγόντες υπεισέρχονται και επηρρέαζουν την ανάπτυξη ενός μελισσιού.Τα πρόβλημα ξεκινάει εαν πια μετά από 41 μέρες το μελίσσι μας δεν ανεβαίνει με τίποτα πάνω.

β) Το εύρος αυτό βλέπουμε πως συρρικνώνεται σιγά σιγά καθώς το μελίσσι μεγαλώνει και τα πράγματα πάνε πολύ γρήγορα τόσο ώστε μια μικρή περίοδος είναι αρκετή για να δημιουργήσει προβλήματα σε ενα μελίσσι που δεν έχει χώρο (κίνδυνοι σμηνουργίας).

γ) Η μελισσοκομική άνοιξη διαρκεί περίπου 4 μήνες, από τα μέσα Γενάρη ως τα μέσα Μάη,με ελαφρές αποκλίσεις από περιοχή σε περιοχή,από βορρά προς νότο.Δηλαδή όλο το παιχνίδι γίνεται μέσα σε 120 μέρες περίπου.Κοιτώντας το παραπάνω πίνακα βλέπουμε πως ενα μικρό μελίσσι 2-3 πλαισίων στις πρώτες γέννες θα χρειαστεί πάνω κάτω 120 μέρες για να φτάσει,αν ποτέ τα καταφέρει,να γίνει εικοσάρι.Θα έχει φτάσει στην περίοδο καμπής της ανάπτυξης οριακά αφού θα έχει προσεγγίσει πια το τέλος της μελισσοκομικής άνοιξης.Απ την άλλη ένα μεγάλο μελίσσι στα μέσα του Γενάρη θα φτάσει πολύ γρήγορα στο ζενίθ της ανάπτυξης του με κίνδυνο να σμηνουργήσει, ή να κάτσει όπως λέγεται όταν πέσει σε κενά ανθοφορίας αργότερα τον Μάιο ή και να λιμοκτονήσει στην χειρότερη περίπτωση αν δεν τραφεί ή δεν βρει ,στο pick του πληθυσμού των συλλεκτριών που έχει,την ανάλογη νεκταροέκκριση.Εδώ απαιτούνται ανάλογοι χειρισμοί.Το ιδανικό είναι πιστεύω ένα σφιχτό 5άρι μελίσσι στις αρχές της πρώτης ωοοτοκίας και αφού έχουμε περάσει το κρίσιμο στάδιο όπου παλιές μέλισσες θα έχουν πεθάνει.

δ)Τόσο ο πιο πάνω πίνακας όσο και ο υπολογιστής μας δεν έχουν νόημα και δεν θα σας λειτουργήσουν ξεφεύγοντας απ τα όρια της μελισσοκομικής άνοιξης.Δηλαδή με άλλα λόγια αν κόψετε μια 4άρα παραφυάδα τέλη Μαιου μην περιμένετε να γίνει 20άρι μελίσσι τον δεκαπευντάγουστο όπως θα δώσει ο υπολογιστής αν βάλετε αυτά τα δεδομένα.

ε) Το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα του παραπάνω πίνακα είναι πως ένα μελισσοσμήνος διπλασιάζει τον πληθυσμό του κατά την περίοδο ανάπτυξης σε ένα μήνα περίπου,από 26 εως 37 μέρες,άσχετα εαν είναι 2άρι ή 7άρι ή 10άρι.Έχω σκιαγραφήσει τα ανάλογα κελιά με γαλάζιο χρώμα όπως μπορείτε να δείτε.Και αυτό φυσικά έχει να κάνει το στάδιο ανάπτυξης του αυγού σε εργάτρια μέλισσα (21 μέρες ως την εκκόλαψη) συν 6 μέρες και πάνω που θα αναλάβει καθήκοντα ενήλικης μέλισσας, αρχίζοντας φυσικά από παραμάνα.


   Ο υπολογιστής είναι κατασκευασμένος σε μορφή Microsoft Excel 2010 αλλά αν τον κατεβάσετε και τον δουλέψετε offline μην ανησυχείται, λειτουργεί και σε προγενέστερες εκδόσεις του Excel.Με πήρε αρκετό χρόνο να τον φέρω στην μορφή που θα δείτε ώστε να είναι εύχρηστος και απλός.Ένα πρόβλημα που συνάντησα ήταν η μορφή της συνάρτησης που θα εμπεριέκλειε όλους τους 171 πιθανούς συνδυασμούς αρχικού-τελικού μελισσιού.Πρόβλημα μεγάλο αφού το excel επιτρέπει ως και 64 διαφορετικά επίπεδα ένθεσης για κάθε υπολογιστικό κελί δουλεύοντας με IF και AND εντολές.Θυμάμαι πως έφτανα μέχρι το σημείο ένα 5άρι μελίσσι να γίνει 18άρι..μετά δεν μπορούσα να συνεχίσω.Ευτυχώς με την βοήθεια φίλων από το εξωτερικό,ειδήμονες στο excel,βρέθηκε μια πιο απλή φόρμουλα που μου έλυσε τα χέρια.
  Θα ήταν ενδιαφέρον αν κάποιος φίλος με γνώσεις προγραμματισμού θα μπορούσε να το μετατρέψει σε standalone executable εφαρμογή,χωρίς την ανάγκη χρήσης του Microsoft Excel για να τρέξει.Όποιος ενδιαφέρεται και μπορεί, ας με ενημερώσει με μήνυμα ώστε να του το στείλω ξεκλειδωμένο να το δουλέψει.


Ο Υπολογιστής 

Το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να συμπληρώσετε 3 κελιά (στα άλλα και να πατήσετε δεν μπορείτε να γράψετε ή να αλλάξετε κάτι γιατί είναι κλειδωμένα):
α) τον αριθμό των πλαισίων του αρχικού με μελισσιού (αυτό με το πορτοκαλί χρώμα)
β) τον αριθμό των πλαισίων του τελικού με μελισσιού (αυτό με το πράσινο χρώμα)
γ) την ημερομηνία του αρχικού μελισσιού ( ας πουμε για 5 Φλεβάρη  πληκτρολογείστε 2-5 ή 2/5 ,για 10 Μάρτη πληκτρολογείστε 3-10 ή 3/10 κ.ο.κ.)









ΑΝΑΦΟΡΕΣ
 1. SEASONAL PHYSIOLOGICAL CHANGES IN QUEEN AND WORKER HONEYBEES ... S. M. SHEHATA, G. F. TOWNSEND AND R. W. SHUEL.1981

2. Brood pheromone suppresses physiology of extreme longevity in honeybees (Apis mellifera).
Smedal B1, Brynem M, Kreibich CD, Amdam GV.2009


3. http://zool33.uni-graz.at/schmickl/Populations/Honeybee_populations/MiniBee/minibee.htm


4. http://www.dave-cushman.net


5. https://bees4communities.wordpress.com/


6. http://wwwmarkianosgr.blogspot.gr


7. http://scientificbeekeeping.com/


8. http://katileme.blogspot.gr/

9. Συστήματα Εντατικής Εκμετάλλευσης των Μελισσιών,Σοφία Γούναρη.Ινστιτούτο Κτηνιατρικών Ερευνών Αθηνών,ΕΘΙΑΓΕ

10. A model of honeybee intracolonial population dynamics and resource managment.Thomas Schmickl, Karl Crailsheim. Department for Zoology.Karl-Franzens-University Graz,Austria

11.Population dynamics of European honey bee genotypes under different environmental conditions. Fani Hatjina, Cecilia Costa, Ralph Büchler, Aleksandar Uzunov,  Maja Drazic, Janja Filipi, Leonidas Charistos, Lauri Ruottinen, Sreten Andonov, Marina D Meixner, Malgorzata Bienkowska, Gerula Dariusz, Beata Panasiuk, Yves Le Conte, Jerzy Wilde, Stefan Berg, Maria Bouga, Winfried Dyrba, Hrisula Kiprijanovska, Seppo Korpela, Per Kryger, Marco Lodesani , Hermann Pechhacker, Plamen Petrov and Nikola Kezic.
Journal of Apicultural Research
Vol. 53 (2) pp. 233-247

4 σχόλια :

  1. Με ποια μεθοδολογία βγήκε ο παραπάνω πίνακας εαρινής ανάπτυξης του κυρίου Γιάννη Γιάνναρου?

    Πόσο ήταν το δείγμα των κυψελών στις οποίες έγινε η παρατήρηση αυτή? (1? 10? 100? σε μία χρονιά σε δύο χρονιές? Υπήρξε στατιστική θεώρηση ενός δεδομένου αριθμού κυψελών ή είναι παρατηρήσεις πάνω σε μια κυψέλη?)

    Σε τι συνθήκες ανθοφορίας και εξωτερικής τροφοδοσίας?

    Σε ποίο μέρος της Ελλάδας και σε τι τοποθετήσεις από πλευράς ανθοφοριών?

    Πόσο είχαν αποδώσει οι ανθοφορίες σε κάθε συγκεκριμένη τοποθέτηση του?

    Τις επόμενες χρονιές επιβεβαιώθηκαν οι παρατηρήσεις του?

    Καλό είναι προτού βγει ένα μαθηματικό μοντέλο ανάπτυξης μελισσιού να έχουν αποσαφηνισθεί πλήρως τα αρχικά δεδομένα στα οποία βασίζεται.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Σήμερα άνοιξα τα E-mail μου και ενημερώθηκα για τις απορίες σου.
      Η απάντηση στα εύλογα ερωτήματα σου είναι:
      Παρατήρηση και καταγραφή πληθυσμού, γόνου, τροφών σχεδόν σε καθημερινή βάση στο μικρό μου μελισσοκομείο των 15 μελισσιών.
      Επεξεργασία των δεδομένων και δημιουργία αλγορίθμου ημερήσιας ανάπτυξης. Αυτός ο πίνακας όπως αναφέρω είναι μια περίληψη
      Η επιβεβαίωση έγινε για μια 5ετία πρίν το δημοσιεύσω και συνεχίζει μέχρι και σήμερα χωρίς κάτι να έχει αλλάξει.
      Το δύο μικρά μου μελισσοκομεία είναι στη Φούρκα με 12 κυψέλες και στον Υμηττό με 3.
      Την Άνοιξη οι γύρες περισσεύουν, αυτό που περιοδικά μεταβάλλεται είναι η νεκταροσυλλογή.
      Σ αυτό επεμβαίνει ο Μελισσοκόμος με τροφοδοσία, όταν δεν βρίσκουν στη φύση, ώστε η γέννα να είναι κοντά στο 9% ημερησίως και αν αυτό θέλει.
      Στη διάθεση σας για οποιαδήποτε απορία.
      Συγχαρητήρια στο Βαγγέλη για το πολύ ενδιαφέρον του Site.

      Διαγραφή
  2. Απ ο,τι μπορω να γνωριζω ειναι η πρωτη φορα που μελισσοκομοι παρουσιαζουν τετοια εργασια που αν μη τι αλλο
    ειναι καθαρη ερευνα,που σιγουρα πηγαζη απο αγαπη,γνωση και μερακι συν τοις αλλοις.
    Επισης και η προσφορα σας σε ολους εμας δεν ειναι αμελητεα που μας κανετε κοινωνους της γνωσης σας.
    Πολυ χρησιμα τα στοιχεια οπως και τα αποτελεσματα,συνεχιστε και μπραβο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Οι απαντησεις στα ερωτηματα του φιλου Bear's Nest και η κουβεντα μας βρισκεται εδώ:
    https://www.facebook.com/groups/melisokomikafyta/permalink/447981252017050/

    ΑπάντησηΔιαγραφή